Wszyscy mamy jak\u0105\u015b potrzeb\u0119 przynale\u017cno\u015bci. Wyra\u017can\u0105 na r\u00f3\u017cne sposoby. Cho\u0107by poprzez identyfikowanie si\u0119 z innymi. Najcz\u0119\u015bciej dzi\u0119ki jednemu prostemu wyrazowi – nasz. To poznawcze mapowanie rzeczywisto\u015bci i nadawanie jej ram konstrukcyjnych pozwala nam mie\u0107 naszych kumpli od pi\u0105tkowego piwa, nasz\u0105 s\u0105siadk\u0119 spod tr\u00f3jki, nasz\u0105 pani\u0105 z warzywniaka. Nasz\u0105 rodzin\u0119, nasze \u015brodowisko zawodowe, nasz\u0105 lokaln\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 etc. Mamy naszych ulubionych sportowc\u00f3w, muzyk\u00f3w, pisarzy, a niekt\u00f3rzy zapewne i jutuber\u00f3w, tiktoker\u00f3w czy innych tam influenser\u00f3w. E tam, naszych ulubionych – po prostu: naszych pi\u0142karzy, nasze aktorki, niekiedy i naszych polityk\u00f3w. Bez wzgl\u0119du na to, czy znamy ich osobi\u015bcie, czy s\u0142owo cho\u0107 raz z nimi zamienili\u015bmy, czy r\u0119k\u0119 cho\u0107 raz im u\u015bcisn\u0119li\u015bmy. By zej\u015b\u0107 z poziomu og\u00f3lnej teorii do konkretnego \u015bwiata praktycznego: mam mojego Lewandowskiego, bo kibicuj\u0119 mu \u017carliwie od p\u00f3\u0142torej dekady, z wypiekami na twarzy ogl\u0105dam wszystkie jego mecze, jestem w ekstazie po ka\u017cdym Roberta – no w\u0142a\u015bnie, dla mnie Roberta (bynajmniej dlatego, \u017ce go znam) – golu; mam moj\u0105 Kasi\u0119 Smutniak, bo – tak jak ja – jest z Pi\u0142y i chodzili\u015bmy do tego samego liceum; mam mojego premiera Tuska, bo\u2026 A dobra, tego mo\u017ce ju\u017c nie b\u0119d\u0119 rozwija\u0142. S\u0142owami kilkoma: naszowanie innych to nie tylko przynale\u017cno\u015b\u0107 i wsp\u00f3lnota – to tak\u017ce wyraz sympatii, potrzeba uto\u017csamienia si\u0119 z sukcesem. Czasem zaw\u0142aszczenia sukcesu – jak w tym wiralowym urywku z serialu \u201e1670\u201d, gdy szlachcic m\u00f3wi: \u201eJeste\u015b sw\u00f3j ch\u0142op\u201d, a po chwili przychodzi chwila szczerej refleksji. \u201eTak si\u0119 tylko m\u00f3wi. Oczywi\u015bcie jeste\u015b m\u00f3j ch\u0142op\u201d.<\/p>\n\n\n\n
By jeszcze ni\u017cej zej\u015b\u0107 z t\u0105 analiz\u0105 \u015bwiata praktycznego: \u017cyjemy w Polsce 2025 roku. Ergo w pa\u0144stwie narodowym niezmiennie. Tote\u017c naszujemy i po narodowemu w\u0142a\u015bnie, w duchu permanentnego wzmo\u017cenia patriotycznego. S\u0105 nasze symbole narodowe, s\u0105 nasze mity za\u0142o\u017cycielskie, s\u0105 nasze kody kulturowe. I tych wszystkich rzeczy osobowe uciele\u015bnienia – nasi bohaterowie narodowi, nasz papie\u017c, nasi wieszczowie itepe itede. S\u0105 i nasi ch\u0142opcy, kt\u00f3rzy m\u0119\u017cnie i dzielnie przelewali krew na frontach niezliczonych wojen. Gdzie zabijali wrog\u00f3w w obronie i gin\u0119li w ich atakach – bo wiadomo, \u017ce nasi ch\u0142opcy zawsze si\u0119 bronili i nigdy nie atakowali. Zawsze i wsz\u0119dzie w imi\u0119 wolno\u015bci ojczyzny i nadziei na jej przetrwanie. Ale czy aby na pewno?<\/p>\n\n\n\n
Na pewno w \u015bwiecie pa\u0144stw narodowych. I nacjonalizmu – ideologii czyli, kt\u00f3rej produktem najdoskonalszym, okazem absolutnie najznamienitszym, ba – per\u0142\u0105 w koronie po prostu, jest pa\u0144stwo narodowe w\u0142a\u015bnie. I fenomen tego, czym nar\u00f3d wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie jako konstrukt jest: jak go rozumiemy, jakie znaczenia mu przypisujemy, jak rozpycha si\u0119 \u0142okciami w naszej zbiorowej \u015bwiadomo\u015bci, jak kolonizuje nasze to\u017csamo\u015bci i dominuje nasze autodefinicje. Tak, w \u015bwiecie nacjonalistycznej matrycy poznawczej, funkcjonuj\u0105cej jak smartfonowe ustawienie fabryczne, nasi wiecznie krzywdzeni ch\u0142opcy zawsze gin\u0119li w m\u0119czarniach i niewyczerpywalnych pok\u0142adach niewinno\u015bci. Bestialsko zg\u0142adzani w niesprawiedliwych, niczym nieuzasadnionych napa\u015bciach krwio\u017cerczych hord diabelsko-lucyferskich wrog\u00f3w z piek\u0142a rodem. My kontra oni. Nasi przeciwko ich. Awers i rewers. Bia\u0142e i czarne. Czyste dobro i brudne z\u0142o. Biedny Polak w polskim mundurze i zombiarsko zgni\u0142e szkopy, ruskie i inne nieludzkie twory i stwory. Prosty obraz \u015bwiata, czego nie rozumiesz, relatywizuj\u0105cy wszystko nihilistyczny lewaku nowocze\u015bniarski? Martyrologia, m\u0119cze\u0144stwo, cierpi\u0119tniczo\u015b\u0107, bohaterstwo, po\u015bwi\u0119cenie. Oto my, polscy nacjonali\u015bci nasistyczni, i nasza zmitologizowana historyczna wizja polsko\u015bci. Albo nacjonalistyczni nasi\u015bci, jak ju\u017c Pa\u0144stwo wol\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Nie dziwota wi\u0119c, \u017ce gdy sterylnie wypastelowany obraz \u015bwiata zaczyna si\u0119 nieco komplikowa\u0107, i gdy pojawiaj\u0105 si\u0119 nie\u015bmia\u0142o pierwsze odcienie szaro\u015bci, nacjo-nasi\u015bci gubi\u0105 si\u0119 jak pisowiec na lekcji etyki. No bo jak to tak, chcesz mi pan powiedzie\u0107 – wyobra\u017cam sobie konfuzj\u0119 rodowitego nasisty – \u017ce nasi ch\u0142opcy nie zawsze cierpieli? \u017be co niby, \u017ce co? \u017be te\u017c zadawali cierpienie? I to nie tylko w obronie w\u0142asnej i ojczystej? Albo \u017ce\u2026 panie, chyba nie posuniesz si\u0119 pan do blu\u017anierstwa antypolskiego, \u017ce nasi ch\u0142opcy byli te\u017c w tym\u2026 Wehrmachcie, tfu, dajmy na to? Ale\u2026 niby jak? Po co i dlaczego? Jakim cudem? Jacy to niby nasi ch\u0142opcy?! Co pan wygadujesz\u2026<\/p>\n\n\n\n
\u2026nie ja, tylko autorzy gda\u0144skiej wystawy muzealnej \u201eNasi ch\u0142opcy. Mieszka\u0144cy Pomorza Gda\u0144skiego w armii III Rzeszy\u201d. Bach, tytu\u0142 w nasistowski \u015bwiat, i wtem ruszy\u0142y po betonie oburzone nacjonalistyczne konie. Od Mariusza B\u0142aszczaka dowiedzieli\u015bmy si\u0119 na przyk\u0142ad, \u017ce to \u201ejawna realizacja niemieckiej narracji\u201d – bo przecie\u017c wiadomo powszechnie, \u017ce stwierdzenie faktu o dziesi\u0105tkach tysi\u0119cy si\u0142\u0105 wcielonych do nazistowskiej armii Pomorzan to jawna realizacja niemieckiej narracji, a nie stwierdzenie faktu; c\u00f3\u017c, w jawnie realizowanej nacjo-nasistowskiej narracji z pewno\u015bci\u0105. \u201eNasi ch\u0142opcy to AK, \u017bo\u0142nierze Wykl\u0119ci, powsta\u0144cy, ofiary Katynia i Woli. Nie ci w mundurach III Rzeszy\u201d – to z kolei Piotr M\u00fcller, jakby w duchu parafrazy Kazika – nasz mundur jest lepszy ni\u017c ich. Taki oto, drodzy Pa\u0144stwo, nacjonalistyczny paradoks: sami nacjonali\u015bci przez ostatnie kilka wiek\u00f3w pieczo\u0142owicie ustalali regu\u0142y narodowej gry, cyzeluj\u0105c kryteria przynale\u017cno\u015bci do narodu, by bi\u0107 pa\u0142k\u0105 po g\u0142owie ka\u017cdego, kto o\u015bmieli si\u0119 te regu\u0142y kwestionowa\u0107. A gdy si\u0119 do nich stosujemy, zdaj\u0105 si\u0119 nasi\u015bci nacjonalistyczni m\u00f3wi\u0107: nie, nie patrz na j\u0119zyk, na kultur\u0119, wyznanie, miejsce zamieszkania – na mundur patrz!<\/p>\n\n\n\n
I na koniec prawicowy fajnal bos – Duda Andrzej Sebastian, ekspert od teorii socjologicznej Benedicta Andersona – wszak to w\u0142a\u015bnie Duda m\u00f3wi\u0142 o wyimaginowanej wsp\u00f3lnocie w kontek\u015bcie Unii Europejskiej, dokonuj\u0105c autorskiej wariacji poj\u0119cia wsp\u00f3lnoty wyobra\u017conej. Nar\u00f3d bowiem, jak pisa\u0142 Anderson, nie jest bytem obiektywnym, a wsp\u00f3lnot\u0105 wyobra\u017con\u0105 – istnieje tylko dlatego, \u017ce ludzie wyobra\u017caj\u0105 sobie, \u017ce do niej nale\u017c\u0105. A co Duda w temacie wsp\u00f3lnoty wyimaginowanej nie europejskiej, tylko polskiej? \u201eNie ma zgody na relatywizowanie historii!\u201d – no tak, bo relatywizacj\u0105 jest wszystko, co podburza solidne fundamenty zmitologizowanego obrazu polsko\u015bci. \u201ePrzedstawianie \u017co\u0142nierzy III Rzeszy jako \u201enaszych\u201d to nie tylko fa\u0142sz historyczny, to moralna prowokacja\u201d – pomi\u0144my ju\u017c w\u0105tek, \u017ce kultura wedle wszelkich za\u0142o\u017ce\u0144 ma prowokowa\u0107. Do my\u015blenia, wyzwalania si\u0119 z okow\u00f3w poznawczych pu\u0142apek etc. A czego jak czego – tego prawicy by si\u0119 troch\u0119 przyda\u0142o. \u201ePolacy, jako nar\u00f3d, byli ofiarami niemieckiej okupacji i niemieckiego terroru, a nie jego sprawcami, czy uczestnikami\u201d – no tak, tak samo jak masowo ratowali \u017byd\u00f3w, czy\u017c nie, panie prezydencie? \u201eTakie dzia\u0142ania podwa\u017caj\u0105 fundamenty naszej to\u017csamo\u015bci i godz\u0105 w szacunek dla Ofiar\u201d – widzicie Pa\u0144stwo, a nie m\u00f3wi\u0142em z tymi fundamentami? \u201eKto relatywizuje zbrodnie, ten rozbraja sumienie narodu\u201d – bardzo \u0142adne zdanie. Ale dlaczego mam wra\u017cenie, \u017ce autorstwa czata d\u017cipiti albo innego groka?<\/p>\n\n\n\n
Wyznam Pa\u0144stwu, \u017ce uwa\u017cam si\u0119 za postmodernist\u0119. \u017byjemy w czasach ponowoczesnych, gdzie wszystkie to\u017csamo\u015bci s\u0105 p\u0142ynne i konstruowane na bie\u017c\u0105co w odniesieniu do porz\u0105dkuj\u0105cych rzeczywisto\u015b\u0107 sta\u0142ych kategorii. Kt\u00f3re pozwalaj\u0105 j\u0105 upraszcza\u0107. Potrzebujemy ich, by rzeczywisto\u015b\u0107 opisa\u0107 i spr\u00f3bowa\u0107 zrozumie\u0107. Pytanie brzmi jednak – jak te sta\u0142e kategorie traktowa\u0107? Doktrynersko? Zero-jedynkowo? Jak \u015bwi\u0119to\u015b\u0107? I czy poj\u0119cie narodu w wersji nasistowskiej ma by\u0107 dominuj\u0105cym w dyskursie publicznym? Jedynym? Wa\u017cniejszym ni\u017c klasa, zaw\u00f3d, miasto, region?<\/p>\n\n\n\n
Mam na ten temat swoj\u0105 opini\u0119, ale wiem jak jest. Skoro nasz – dobra, nie b\u0119d\u0119 si\u0119 wypowiada\u0142 za Pa\u0144stwa – m\u00f3j, bo Adam Sz\u0142apka, rzecznik mojego premiera, m\u00f3wi, \u017ce \u201etytu\u0142 tej wystawy jest nieakceptowalny. Nazwa jest niedopuszczalna i zgadzam si\u0119 z tymi, kt\u00f3rzy j\u0105 krytykuj\u0105. Trudno mi si\u0119 zgodzi\u0107 na tak niefortunne nazwanie wa\u017cnego tematu\u201d. No, to co si\u0119 dziwi\u0107, \u017ce nacjonalistyczni nasi\u015bci triumfuj\u0105, skoro libera\u0142 m\u00f3wi ich j\u0119zykiem?<\/p>\n\n\n\n
PS A ja si\u0119 b\u0119d\u0119 musia\u0142 zastanowi\u0107, czy nie powinienem post\u0105pi\u0107 jak nacjo-nasi\u015bci, kt\u00f3rzy uznali, \u017ce nasi ch\u0142opcy z Wehrmachtu nie s\u0105 nasi, mimo spe\u0142niania przez nich wszystkich kryteri\u00f3w przynale\u017cno\u015bci do wsp\u00f3lnoty narodowej? Czy m\u00f3j Sz\u0142apka jest jeszcze m\u00f3j? Zastanowi\u0119 si\u0119 i dam Pa\u0144stwu zna\u0107. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Wszyscy mamy jak\u0105\u015b potrzeb\u0119 przynale\u017cno\u015bci. Wyra\u017can\u0105 na r\u00f3\u017cne sposoby. Cho\u0107by poprzez identyfikowanie si\u0119 z innymi. Najcz\u0119\u015bciej dzi\u0119ki jednemu prostemu wyrazowi – nasz. To poznawcze mapowanie rzeczywisto\u015bci i nadawanie jej ram konstrukcyjnych pozwala nam mie\u0107 naszych kumpli od pi\u0105tkowego piwa, nasz\u0105 s\u0105siadk\u0119 spod tr\u00f3jki, nasz\u0105 pani\u0105 z warzywniaka. Nasz\u0105 rodzin\u0119, nasze \u015brodowisko zawodowe, nasz\u0105 lokaln\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":606,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-593","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/593"}],"collection":[{"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=593"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/593\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":604,"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/593\/revisions\/604"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/606"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=593"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=593"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mateuszryczek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=593"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}